Thảm họa động đất, sóng thần ở Nhật Bản, cái được mất của đời người và sự kiềm tỏa điệu nhảy tự do của vàng, ngoại tệ… Những lát cắt đau thương, hay vui, buồn, là diện mạo của cuộc sống hiện đại mà mà Phát ngôn và hành động tuần này xin được chia sẻ với quý bạn đọc.
Cúi chào và cúi đầu
Ngày 11-3-2011 chắc chắn sẽ mãi đi vào lịch sử thảm họa thiên tai của thế giới nói chung, của nước Nhật nói riêng. Trận động đất kinh hoàng 8,9 độ Richter, được coi là trận động đất lớn thứ 4 kể từ năm 1900, kéo theo sóng thần cao 10 m, tàn phá tan hoang một vùng rộng lớn bờ biển đông bắc nước Nhật, làm cả thế giới bàng hoàng, chấn động mạnh.
Trên nhiều trang báo, người ta so sánh sự hủy diệt của trận động đất không kém 2 trái bom nguyên tử Mỹ ném xuống Hiroshima và Nagasaki năm 1945. Sự bạo tàn của thiên nhiên là ngang ngửa.
Động đất đã làm xoay chuyển cả thời gian, và không gian.
Các nghiên cứu khoa học của Cơ quan vũ trụ Mỹ (NASA), Cơ quan khảo sát địa chất Mỹ, và Viện Địa vật lý Nghiên cứu núi lửa Quốc gia (Italy) cho biết, thảm họa khiến ngày của trái đất bị ngắn hơn, dịch chuyển đảo chính của Nhật Bản khoảng 2,4m và nâng hành tinh của chúng ta khoảng 10cm trên trục của nó.
"Vũ điệu" van xơ của trái đất, vấp những bước lạc nhịp tàn bạo, đã khiến nước Nhật trả giá đau thương. Hơn 10000 người chết và mất tích, hơn 1 triệu người mất nhà cửa.
Đáng lo ngại nhất, các vụ nổ liên tiếp ở tổ hợp hạt nhân Fukushima đe dọa sự rò rỉ phóng xạ vượt tầm kiểm soát. Còn Tổng giám đốc IAEA Yukiya Amano xác nhận tình hình ở Fukushima I "rất nghiêm trọng".
Sự thiệt hại đẩy nước Nhật vào tình trạng khủng hoảng tồi tệ nhất trong 65 năm nay, kể từ thế chiến II. Người Nhật đang phải đối mặt với quá khứ khổ đau và nhiều hiểm họa, ngay trong hiện tại.
Thế nhưng, sau những chấn động dữ dội của lòng đất, lòng biển, những chấn thương tột cùng của lòng người, cả thế giới- từ phương Đông đến phương Tây thấy gì ở nước Nhật trong cơn tai biến?
Thảm họa thiên tai, xã hội bất ổn thường dẫn đến cướp bóc. Hiện tượng này gần như được cho là "mặc định" ở nhiều quốc gia kể cả Anh, Mỹ... Thế nhưng mặc nhiên, ở nước Nhật nó đã không hề xảy ra. Nước mắt vẫn rơi trên những gương mặt thất thần vì đau đớn. Những tiếng kêu la khiếp sợ trước sóng thần.... Nhưng đâu đâu, cũng vẫn có cảnh người Nhật lặng lẽ, tôn ti trật tự xếp hàng trước các cửa hàng chờ đến lượt mình. Vẫn cúi đầu cảm ơn khi được cứu giúp. Họ tin ở Chính phủ không bao giờ bỏ mặc, bỏ rơi họ trong cơn khốn đốn.
Đến lượt cả thế giới, thay cho sự bàng hoàng lúc đầu, là từ ngỡ ngàng đến thán phục trước sự chủ động ứng phó và văn hóa ứng xử của cả dân tộc này. Thảm họa tạo cơ hội cho cả thế giới thấy cách tổ chức và điều hành một xã hội văn minh công nghiệp chặt chẽ, chuyên nghiệp nhưng vẫn đầy tình người, tính người. Nền tảng văn hóa quốc gia đã thành sức mạnh trong mỗi ứng xử công dân, thành đạo lý một dân tộc trước tai ương bất hạnh của chính mình.
Báo chí thế giới tràn ngập những lời ca ngợi dành cho người Nhật. Và cả thế giới sẵn sàng ứng cứu, chia sẻ với nước Nhật.
Còn người Việt chúng ta, TS Vật lý Nguyễn Đình Đăng đang ở Tokyo thốt lên trên blog của mình: "Một đất nước mà người dân thực sự bình thản, lịch sự, giữ phẩm cách, rất trật tự, tử tế với nhau trong thảm hoạ có thể so với ngày tận thế, là một đất nước thực sự vĩ đại".
Người viết bài này cũng có 1 cô bạn trẻ sống ở đó. Em chỉ là một người Việt bình thường cư ngụ. Trước đó, em đã bị sốc nặng và hoảng sợ. Nhưng cộng đồng nơi em sống, người chồng Nhật và 2 đứa con em trong những ngày này, cho em sự vững vàng và một trải nghiệm sâu sắc. Trong thảm họa, em nhìn ra "cái lõi" của xã hội. Đó là cách tổ chức của một xã hội luôn biết giúp con người chủ động và bình tĩnh trước tai họa, từ đó con người ta lớn lên:
"Em nghĩ rằng tất cả mọi điều do giáo dục mà ra. Ở trường, các con em thường xuyên được thực tập phòng tránh thương tổn nếu có động đất, nên các bé còn động viên lại mẹ, nhắc mẹ mua sắm thực phẩm dự trữ. Các loại tủ bát, tủ tường được thiết kế, chỉ cần có dư chấn, lập tức cửa tủ khóa ngay lại nên không hề có đổ vỡ đồ dùng. Khi có động đất, lập tức người dân được hướng dẫn chạy tới các trường học, vì đó là những công trình xây dựng chắc chắn nhất, an toàn nhất, trước hết cho trẻ em"
(Bấm vào tiêu đề xem tiếp)
Ngày 11-3-2011 chắc chắn sẽ mãi đi vào lịch sử thảm họa thiên tai của thế giới nói chung, của nước Nhật nói riêng. Trận động đất kinh hoàng 8,9 độ Richter, được coi là trận động đất lớn thứ 4 kể từ năm 1900, kéo theo sóng thần cao 10 m, tàn phá tan hoang một vùng rộng lớn bờ biển đông bắc nước Nhật, làm cả thế giới bàng hoàng, chấn động mạnh.
Trên nhiều trang báo, người ta so sánh sự hủy diệt của trận động đất không kém 2 trái bom nguyên tử Mỹ ném xuống Hiroshima và Nagasaki năm 1945. Sự bạo tàn của thiên nhiên là ngang ngửa.
Động đất đã làm xoay chuyển cả thời gian, và không gian.
Các nghiên cứu khoa học của Cơ quan vũ trụ Mỹ (NASA), Cơ quan khảo sát địa chất Mỹ, và Viện Địa vật lý Nghiên cứu núi lửa Quốc gia (Italy) cho biết, thảm họa khiến ngày của trái đất bị ngắn hơn, dịch chuyển đảo chính của Nhật Bản khoảng 2,4m và nâng hành tinh của chúng ta khoảng 10cm trên trục của nó.
"Vũ điệu" van xơ của trái đất, vấp những bước lạc nhịp tàn bạo, đã khiến nước Nhật trả giá đau thương. Hơn 10000 người chết và mất tích, hơn 1 triệu người mất nhà cửa.
Đáng lo ngại nhất, các vụ nổ liên tiếp ở tổ hợp hạt nhân Fukushima đe dọa sự rò rỉ phóng xạ vượt tầm kiểm soát. Còn Tổng giám đốc IAEA Yukiya Amano xác nhận tình hình ở Fukushima I "rất nghiêm trọng".
Sự thiệt hại đẩy nước Nhật vào tình trạng khủng hoảng tồi tệ nhất trong 65 năm nay, kể từ thế chiến II. Người Nhật đang phải đối mặt với quá khứ khổ đau và nhiều hiểm họa, ngay trong hiện tại.
Thế nhưng, sau những chấn động dữ dội của lòng đất, lòng biển, những chấn thương tột cùng của lòng người, cả thế giới- từ phương Đông đến phương Tây thấy gì ở nước Nhật trong cơn tai biến?
 |
Người lính cứu hộ hạnh phúc nhìn em bé 4 tháng tuổi sống sót kỳ diệu sau sóng thần, Ảnh: AP |
Đến lượt cả thế giới, thay cho sự bàng hoàng lúc đầu, là từ ngỡ ngàng đến thán phục trước sự chủ động ứng phó và văn hóa ứng xử của cả dân tộc này. Thảm họa tạo cơ hội cho cả thế giới thấy cách tổ chức và điều hành một xã hội văn minh công nghiệp chặt chẽ, chuyên nghiệp nhưng vẫn đầy tình người, tính người. Nền tảng văn hóa quốc gia đã thành sức mạnh trong mỗi ứng xử công dân, thành đạo lý một dân tộc trước tai ương bất hạnh của chính mình.
Báo chí thế giới tràn ngập những lời ca ngợi dành cho người Nhật. Và cả thế giới sẵn sàng ứng cứu, chia sẻ với nước Nhật.
Còn người Việt chúng ta, TS Vật lý Nguyễn Đình Đăng đang ở Tokyo thốt lên trên blog của mình: "Một đất nước mà người dân thực sự bình thản, lịch sự, giữ phẩm cách, rất trật tự, tử tế với nhau trong thảm hoạ có thể so với ngày tận thế, là một đất nước thực sự vĩ đại".
Người viết bài này cũng có 1 cô bạn trẻ sống ở đó. Em chỉ là một người Việt bình thường cư ngụ. Trước đó, em đã bị sốc nặng và hoảng sợ. Nhưng cộng đồng nơi em sống, người chồng Nhật và 2 đứa con em trong những ngày này, cho em sự vững vàng và một trải nghiệm sâu sắc. Trong thảm họa, em nhìn ra "cái lõi" của xã hội. Đó là cách tổ chức của một xã hội luôn biết giúp con người chủ động và bình tĩnh trước tai họa, từ đó con người ta lớn lên:
"Em nghĩ rằng tất cả mọi điều do giáo dục mà ra. Ở trường, các con em thường xuyên được thực tập phòng tránh thương tổn nếu có động đất, nên các bé còn động viên lại mẹ, nhắc mẹ mua sắm thực phẩm dự trữ. Các loại tủ bát, tủ tường được thiết kế, chỉ cần có dư chấn, lập tức cửa tủ khóa ngay lại nên không hề có đổ vỡ đồ dùng. Khi có động đất, lập tức người dân được hướng dẫn chạy tới các trường học, vì đó là những công trình xây dựng chắc chắn nhất, an toàn nhất, trước hết cho trẻ em"
 |
Những người cứu hộ an ủi người phụ nữ mất mẹ và con trai 3 tuổi trong trận động đất ở Miyako, Nhật. Ảnh: Daily Telegraph |
